Alliade Onderzoeksatelier

Downsyndroom

Wat is downsyndroom?

Downsyndroom is een genetische afwijking die samengaat met een verstandelijke beperking, een typerend uiterlijk, kenmerkend gedrag en een verhoogde kans op bepaalde gezondheidsproblemen.

Elk jaar worden in Nederland ongeveer 275 kinderen met downsyndroom geboren. Dat is bijna 1 op de 700 baby’s. Bij zwangere vrouwen neemt vanaf 35 jaar de kans op een baby met downsyndroom toe.

Verstandelijke beperking
Alle mensen met downsyndroom hebben een verstandelijke beperking. Deze kan variëren van licht tot zeer ernstig. Soms gaat downsyndroom samen met autisme.

Lichamelijke kenmerken
Lichamelijke kenmerken die veel voorkomen bij mensen met downsyndroom:

  • scheefstaande ogen, met een extra huidplooi over de binnenste ooghoeken
  • een open mond met grote tong
  • een korte, vrij platte neus
  • kleine oren
     
  • een kleinere schedel met een vlak gezicht en achterhoofd
  • dun, stijl haar
  • klein van stuk
     
  • een brede nek en brede handen
  • korte armen en benen
  • platvoeten
  • veel ruimte tussen de tenen
     
  • lage spierspanning
  • overbeweeglijke gewrichten
  • een droge, gevoelige huid

Gedragskenmerken
Gedragskenmerken die bij veel voorkomen bij mensen met downsyndroom:

  • beleefd, vriendelijk en sociaal
  • koppig (soms met woedeaanvallen)
  • grappenmakers (maar het niet waarderen als iemand anders een grapje met hen uithaalt)
  • impulsief (dingen doen zonder erbij na te denken)

Gezondheidsproblemen
Bepaalde gezondheidsproblemen komen bij mensen met downsyndroom meer voor dan bij anderen, zoals:

  • aangeboren hart- of darmafwijkingen
  • gehoorverlies
  • oogproblemen (zoals scheelzien en staar)
  • slaapproblemen (bijvoorbeeld slaap-apneu)
  • schildklierafwijkingen en overgewicht
     
  • depressie
  • leukemie
  • vertraagde ontwikkeling en ontsteking van het gebit
  • huidproblemen (droge, kwetsbare huid, gevoelig voor schimmel)
  • infecties
     
  • snelle vorming van oorsmeer
  • zwakke spieren (en motorische achterstand)
  • instabiele nekwervels
  • veroudering vanaf 35 jaar (met dementie, waardoor later ook epilepsie kan ontstaan)

Communicatieproblemen

  • Mensen met downsyndroom kunnen vaak niet goed verwoorden wat ze willen overbrengen. Ook het begrijpen van gesproken taal vinden ze lastig. Ze gebruiken meestal geen hele zinnen maar losse woorden. Een cliënt zegt bijvoorbeeld 'televisie kapot' in plaats van 'de televisie is kapot'. Hierdoor spreken anderen mensen met downsyndroom vaak ver onder hun niveau aan. Dit heeft een negatief effect op hun taalontwikkeling, want cliënten worden niet gestimuleerd en nemen het lage taalniveau vaak over.
     
  • Ook gezondheidsproblemen kunnen bij de taalachterstand een rol spelen. Door een slecht gehoor is gesproken taal nog lastiger te begrijpen. En door slaapproblemen hebben cliënten vaak minder energie en kunnen ze zich minder goed concentreren tijdens een gesprek.
     
  • Door een grote tong en problemen met de mondmotoriek praten veel cliënten met downsyndroom onduidelijk.

 

Meer weten

PWO-projecten

Bronnen

Bij het samenstellen van het onderwerp downsyndroom hebben we gebruik gemaakt van deze bronnen:

  • Dekker, A. D. en De Deyn, P. P. 2018. De ziekte van Alzheimer bij mensen met het syndroom van Down. Neuropraxis (22), p. 68-76
  • Cyberpoli : Syndroom van Down. [online]. Beschikbaar via https://www.cyberpoli.nl/downsyndroom/
  • Development in practice: Activities for babies with Down syndrome. 2009. S.l.: Down Syndrome Education International
  • Development in practice: Speech and language activities for preschool children with Down syndrome. 2009. S.l.: Down Syndrome Education International
  • Duijn van, F. 2010. De rijkdom van een gebrek. Klik, 6, 18-19
  • Gameren-Oosterom, H. van. 2013. Leven met Downsyndroom : brochure voor (para)medische en pedagogische professionals. Amersfoort : TNO. [online]. Beschikbaar via http://www.tno.nl/media/1932/folder_downsyndroom_voor_professionals.pdf
  • Gemert, G.H. van, Minderaa, R.B. 2003. Zorg voor mensen met een verstandelijke beperking. Assen : Van Gorcum
  • Routh, K., Beneken Kolmer, K. 2006. Het syndroom van Down. Etten-Leur : Corona.
  • Stichting Downsyndroom. [online]. Beschikbaar via http://www.downsyndroom.nl
© 2021 - Alliade
scrollen