Boek of e-boek

De Grote Methodiekengids voor verpleeghuizen

De Grote Methodiekengids is een overzicht van begeleidingsmethodieken voor verpleeghuisbewoners waarmee zorgorganisaties methodieken per doelgroep met elkaar kunnen vergelijken en tot weloverwogen keuzes kunnen komen. 

Passende methodiek, betere kwaliteit van zorg
Het gebruik van passende begeleidingsmethodieken draagt bij aan een goede kwaliteit van zorg door medewerkers en aan een goede kwaliteit van leven voor bewoners. Met een methodiek kunnen begeleiders samen vanuit dezelfde zienswijze en uitgangspunten werken. Een methodiek die goed bij de doelgroep past, bevat ook concrete handvatten om systematisch te handelen en de handelingsbekwaamheid te vergroten, zodat begeleiders beter kunnen inspelen op specifieke behoeften en wensen van bewoners.

Wat staat er in De Grote Methodiekengids?
Het boek bevat 23 begeleidingsmethodieken die per doelgroep zijn ingedeeld. Van elke methodiek zijn onder meer de zorgvorm, zienswijze, uitgangspunten, systematische werkwijze, praktische toepasbaarheid en wetenschappelijke onderbouwing beschreven. Met handige tabellen kun je de methodieken per doelgroep met elkaar vergelijken.

Doelgroepen

  • Dementie algemeen
  • Dementie en probleemgedrag
  • Verstandelijke beperking en dementie
  • Somatiek
  • Gerontopsychiatrie
  • Ziekte van Huntington
  • Syndroom van Korsakov
  • Niet-aangeboren hersenletsel (NAH)
  • NAH+

Beleidingsmethodieken

  1. ABC
  2. Belevingsgerichte Zorg
  3. Brein Omgeving Methodiek (BOM)
  4. CoMBI (met de varianten CoMBI-EPA en CoMBI-PG)
  5. Dementia Care Mapping (DCM)
  6. Demenzien
  7. Doen bij Depressie
  8. Empathisch Directieve Benadering + Foutloos leren
  9. Empowerment
  10. Grip op probleemgedrag (GRIP)
  11. Hooi op je vork
  12. Individuele Rehabilitatiebenadering (IRB, voor NAH, met de variant Zorg voor zelfstandigheid voor somatiek)
  13. Namaste Familieprogramma
  14. Oplossingsgericht werken met ouderen
  15. Plezierige-Activiteiten-Methode
  16. Sociale Benadering Dementie
  17. SPAN+
  18. STA OP!
  19. Steunend Relationeel Handelen (SRH, voor NAH, met de variant Eigen Wijze Zorg voor dementie)
  20. STIP
  21. Triple-C
  22. Urlings en Van der Linden
  23. Zintuigactivering

Beschreven elementen
Elke methodiek is steeds met dezelfde opzet beschreven:

  • Overzicht
    • Ontwikkelaar(s) en verantwoordelijke organisatie
    • Jaar van ontwikkeling en laatste actualisering
    • Doelgroep
    • Contra-indicaties
    • Zorgvorm (wonen en/of dagbesteding)
  • Algemene beschrijving
  • Zienswijze
  • Uitgangspunten
  • Doel
  • Systematische werkwijze
    • Hoe er systematisch wordt gewerkt
    • Of er wel of geen PDCA-cyclus (plan-do-check-act) wordt gebruikt
    • De rol van naasten en vrijwilligers
    • Welke instrumenten beschikbaar zijn
  • Doorlopende manier van handelen
  • Toepasbaarheid
    • Of er een Nederlandstalig naslagwerk, implementatieplan en scholingen beschikbaar zijn
    • Wat het scholingstype en de scholingskosten zijn en of er sprake is van certificering
    • Benodigde inzet per bewoner
  • Praktijkvoorbeeld
  • Wetenschappelijke onderbouwing
    • Op welke theorieën/modellen de methodiek is gebaseerd
    • Verantwoording van de ontwikkeling van de methodiek
    • Implementatieonderzoek
    • Kwantitatief en kwalitatief onderzoek naar de werkzaamheid
    • Oordeel van erkenningscommissies van Nederlandse databanken
  • Samenvatting passende zorg
  • Bronnen

Daarnaast wordt de maatschappelijke, sectorbrede en organisatorische context geschetst. Waarbij er onder andere aandacht is voor de toename van (complexe) zorgvragen, personeelsschaarste en passende zorg.

Waar is De Grote Methodiekengids verkrijgbaar?

  • Het e-boek is vanaf 9 september gratis te downloaden via de website van University of Groningen Press.
  • Het gedrukte boek is vanaf 9 september te bestellen bij Uitgeverij kleine Uil en bekende online boekhandels als bol.

Over de auteurs
Het boek is geschreven door een onderzoeksteam van de afdeling Praktijkgericht Wetenschappelijk Onderzoek (PWO) van Alliade, bestaande uit senior onderzoekers, gedragskundige-onderzoekers en junior onderzoekers, onder redactie van Alain Dekker, Irene IJpma en Martha Martens.

Meer weten?

  • Voor meer informatie over het boek kun je contact opnemen via pwo@alliade.nl.
  • Meer informatie over het onderzoek waarop het boek is gebaseerd, vind je op de onderzoekspagina.

Samenvatting

  • Doelgroep

    Levensfase
    Verpleeghuisbewoners zijn veelal kwetsbare ouderen met intensieve, complexe zorgvragen. De gids kun je gebruiken voor verpleeghuisbewoners met verschillende soorten zorgbehoeften. De methodieken zijn per doelgroep ingedeeld:

    • Dementie algemeen
    • Dementie en probleemgedrag
    • Verstandelijke beperking en dementie
    • Somatiek
    • Gerontopsychiatrie
    • Ziekte van Huntington
    • Syndroom van Korsakov
    • Niet-aangeboren hersenletsel (NAH)
    • NAH+

    Sector
    Verpleeghuiszorg

    Omgeving
    De gids richt zich op verpleeghuizen en bevat methodieken voor de begeleiding van verpleeghuisbewoners, zowel bij wonen als bij dagbesteding (intramuraal). Er zijn geen methodieken opgenomen voor de begeleiding van thuiswonende ouderen of ouderen die op de revalidatie-afdeling verblijven.

  • Belangrijke informatie over de uitvoering

    Wie kan de interventie uitvoeren?
    Het boek is nuttig voor zorgmedewerkers, informele zorgverleners, studenten, managers, beleidsmedewerkers en bestuurders. Kortom: voor iedereen die betrokken is bij de zorg voor verpleeghuisbewoners. Per organisatie zal verschillen wie bepaalt welke methodieken worden ingezet.

    Kosten voor de bewoner
    Aan het boek zijn voor de bewoner geen kosten verbonden.

    Welke kennis, instructie en opleiding is er nodig?
    Voor het lezen van het boek is geen specifieke kennis nodig.

    Welke technische, digitale of fysieke hulpmiddelen zijn er nodig?
    Voor de gedrukte versie van het boek is niets nodig. Om het e-boek te kunnen downloaden is een tablet, laptop of computer nodig.

  • Houdbaarheid

    Kosten

    Materiaalkosten
    Het e-boek is gratis te downloaden. Het gedrukte boek kost €47,50.

    Baten

    • Een eenduidige definitie van het begrip 'begeleidingsmethodiek' helpt om dezelfde taal te spreken en methodieken met elkaar te vergelijken.
    • Een overzicht van begeleidingsmethodieken, hun wetenschappelijke onderbouwing en praktische toepasbaarheid helpt bij het kiezen van een passende methodiek.
    • Uiteindelijk moet een betere, weloverwogen keuze leiden tot een betere kwaliteit van zorg en een betere kwaliteit van leven voor bewoners.
  • Bronnen waarop de interventie is gebaseerd

    De inhoud van het boek is gebaseerd op uitgebreid literatuuronderzoek. De onderzoekers hebben gebruikgemaakt van zowel wetenschappelijke als andere bronnen, zoals niet-wetenschappelijke tijdschriften, websites en boeken van methodiekontwikkelaars. Aan het eind van elke methodiekbeschrijving is aangegeven op welke bronnen deze is gebaseerd.

  • Bewijs dat de interventie werkt

    De Grote Methodiekengids is gebaseerd op uitgebreid literatuuronderzoek. Hiermee is het een goed onderbouwd boek.

    Bij elke methodiek is aangeven of er onderzoek is gedaan naar de implementatie en werkzaamheid, en wat de uitkomsten van deze onderzoeken waren. Per doelgroep is er een handige tabel waarmee je de werkzaamheid van de methodieken kunt vergelijken, zodat je een goed onderbouwde keus kunt maken.

  • Duurzaamheid

    De Grote Methodiekengids is verkrijgbaar als e-boek en als gedrukt boek.

  • Licentie

    Dit werk is verschenen onder de Creative Commons-licentie Naamsvermelding-NietCommercieel-GelijkDelen 4.0 International (CC BY-NC-SA 4.0).

Naar overzicht
Hoofdgebied
Ouderenzorg
  • Delen

Onderzoeken